Hollanda’da tıp dünyasını, hukukçuları, dini grupları ve insan hakları savunucularını derin bir fikir ayrılığına sürükleyen çocuklara yönelik ötanazi uygulamasında dünya genelinde bir ilk yaşandı. Ülkede iki yıl önce yürürlüğe giren ve 1 ile 12 yaş arasındaki ölümcül hastalıktan muzdarip çocuklara ötanazi hakkı tanıyan yasal düzenleme kapsamında, tıp tarihinde ilk kez 12 yaşından küçük bir çocuğun hayatına tıbbi müdahaleyle son verildi. Küçük bir çocuğun dindirilemeyen acılarını bitirmeyi amaçlayan bu trajik “tıbbi ölüm”, modern dünyada “yaşam hakkı” ve “Ölüm kararı kime aittir?” tartışmalarını küresel ölçekte yeniden alevlendirdi.
Tıp etiği açısından dönüm noktası niteliği taşıyan bu radikal gelişme, Hollanda Sağlık Bakanı Sophie Hermans tarafından parlamentoya gönderilen resmi bir mektup vasıtasıyla kamuoyuna duyuruldu.
Bakan Hermans, söz konusu hassas vakayı bağımsız bir inceleme komitesinin en ince ayrıntısına kadar titizlikle ele aldığını ve prosedürü yürüten tıp doktoru ile doğrudan görüşüldüğünü belirtti. Komitenin hazırladığı detaylı rapor, uygulanan işlemin hukuka, tıp etiğine ve resmi protokollere uygun olarak yapılıp yapılmadığının yasal olarak denetlenmesi amacıyla savcılık makamına sevk edildi.
Hollanda, 2002 yılında dayanılmaz fiziksel veya zihinsel acı çeken yetişkin bireyler için ötanaziyi yasallaştıran dünyadaki ilk ülke unvanına sahipti. Eski yasal çerçevede bu hak yalnızca yeni doğan bebekler ile 12 yaş ve üzeri çocuklar için istisnai lojistik ve tıbbi durumlarda uygulanabiliyordu. İki yıl önce yapılan mevzuat değişikliğiyle 1-12 yaş arası grup da sisteme dahil edildi. Yasaya göre 12 yaş altı bir çocuğa ötanazi uygulanabilmesi için şu katı şartların bir arada bulunması gerekiyor:
- Çocuğun iyileşme umudunun kesinlikle bulunmaması,
- Tıbbi olarak dayanılmaz ve dindirilemeyen acılar çekmesi,
- Ebeveynlerin (anne ve babanın) ortak rızasının alınması,
- Doktorların bağımsız bir ikinci profesyonel tıbbi görüşle durumu onaylaması.
Hollanda Ötanazi Yasası Kriter Tablosu:
- 2002 Yılı: Yetişkinler, yeni doğanlar ve 12 yaş üstü için yasallaştı.
- 2024 Yılı (Mevzuat Değişikliği): 1-12 yaş arası ölümcül hasta çocuklar kapsama alındı.
- 24 Haziran 2026: 12 yaş altı ilk çocuk vakası resmi olarak uygulandı.
- Temel Hukuki Şartlar: Sıfır iyileşme umudu + Dayanılmaz acı + Velayet onayı + Bağımsız doktor tasdiki.
12 yaş altındaki çocuklara yönelik gerçekleştirilen bu ilk somut uygulama, etik kaygılar taşıyan dini grupların, insan hakları aktivistlerinin ve muhafazakar siyasetçilerin sert tepkisini çekti. Hollanda Hristiyan Birlik Partisi (ChristenUnie) tarafından yapılan resmi açıklamada, çocukların bu yaşta karar mekanizmalarının gelişmediği vurgulanarak şu ifadelere yer verildi:
“Zihinsel ve hukuki olarak yeterli kabul edilmeyen, kendi kararlarının doğuracağı sonuçları tam olarak idrak edemeyecek yaştaki küçük çocuklar için ötanazi uygulanmasına tamamen karşıyız. Bir insan hayatını aktif tıbbi müdahaleyle sonlandırmak son derece tehlikeli ve hassas bir konudur; bunun sınırları yarın nerede bitecek?”
Eski Sağlık Bakanı Hugo de Jonge ise yasayı savunarak, bu düzenlemenin palyatif sedasyon (hastayı derin uyutarak acısını hafifletme) ile hayatı sonlandırma arasındaki gri lojistik alanı ortadan kaldırdığını söyledi. De Jonge, düzenlemenin amacının hiçbir iyileşme umudu kalmayan ve acı içinde kıvranan küçük bir çocuk grubunun ıstırabını yasal olarak sonlandırmak olduğunu ifade etti.
#Hollanda #Ötanazi #ÇocukÖtanazisi #TıpEtiği #SophieHermans #SağlıkBakanlığı #Sondakika #DünyaHaberleri #İnsanHakları #Hukuk #Sağlık #TıpTarihi
Bu bir Ali İhsan Belen haberidir.
News
